Pet filmova koji slave univerzalne vrednosti slobode, pravde i građanskog otpora
U proteklih godinu i po dana, studenti u Srbiji našli su se na prvoj liniji borbe za istinu, pravdu i dostojanstvo. Kroz proteste, blokade i nenasilni otpor, pokazali su nam da borba za bolju zemlju nije fraza, već svakodnevna odgovornost. Oni su nas podsetili šta znači istrajnost, iskrena borba, i nepristajanje na trule kompromise – čak i kada je pritisak ogroman, a promene deluju daleko. Njihova borba sigurno će biti tema brojnih igranih i dokumentarnih filmova u budućnosti, a sličnu hrabrost i energiju videli smo u brojnim ostvarenjima o studentskim protestima širom sveta. Bunt mladih oduvek je bio inspiracija autorima da ispričaju priče o onima koji veruju da se svet menja znanjem, solidarnošću i otporom.
PROČITAJTE: Filmovi i serije Pedra Pascala koji imaju najbolje ocene na Rotten Tomatoesu
NAJBOLJI FILMOVI O STUDENTSKIM PROTESTIMA
U istoriji svetskog filma, studenti su često prikazivani ne samo kao večiti sanjari i buntovnici, već i kao pokretači velikih društvenih promena. Od barikada Pariza 1968. do univerzitetskih dvorana Južne Koreje, studentski protesti bili su inspiracija brojnim filmskim ostvarenjima koja osvetljavaju hrabrost, idealizam i snagu mladih. Ovi filmovi ne samo da svedoče o političkim borbama i istorijskim trenucima, već i proslavljaju univerzalne vrednosti slobode, pravde i građanskog otpora. U nastavku donosimo izbor najznačajnijih filmova koji su obeležili ovu temu i ostavili snažan trag u kolektivnoj svesti.
SANJARI (2003)
Režija: Bernardo Bertolucci
Ova senzualna filmska oda Parizu 1968. godine prati troje mladih studenata u vrtlogu revolucije, umetnosti i slobodne ljubavi. Matthew, američki student na razmeni u Parizu, upoznaje brata i sestru – Théa i Isabellu – tokom protesta protiv zatvaranja Francuske kinoteke. Njih troje ubrzo ulaze u neobičnu emocionalnu i seksualnu dinamiku, a dok se napolju odigrava politička oluja, oni istražuju granice svojih identiteta, želja i ideala – kroz film, filozofiju, igru i provokaciju. Sanjari je istovremeno politički, estetski i lični film koji kroz kultne reference i istorijske snimke prikazuje studentski idealizam kao pokretačku snagu jednog turbulentnog vremena.
1987: WHEN THE DAY COMES (2017)
Režija: Joon-Hwan Jang
Jedan od najsnažnijih savremenih političkih filmova, baziran na istinitoj priči o ubistvu studenta Park Jong-Cheola od strane režimskih snaga 1987. godine u Južnoj Koreji. Film prikazuje kako se mladi ljudi, studenti, novinari i građani udružuju u borbi protiv diktature – sa dirljivim i inspirativnim scenama masovnih protesta. Njihova borba dovela je do pada vojne diktature i demokratskih izbora zbog čega je ovaj film svojevrsno svedočanstvo o tome kako studentski glas može da promeni istoriju.
SUĐENJE ČIKAŠKOJ SEDMORICI (2020)
Režija: Aaron Sorkin
Film prikazuje suđenje sedmorici aktivista (među kojima su i studenati) koji su bili optuženi za izazivanje nasilnih nereda tokom Demokratske nacionalne konvencije u Čikagu 1968. godine, gde su protestovali protiv rata u Vijetnamu i represije vlasti. U sudnici su se suočili sa nepravednim suđenjem, političkom osvetom i pristrasnim sudijom – što je film prikazao kao borbu između istine i sistema. Suđenje čikaškoj sedmorici stekao je status savremenog klasika zahvaljujući briljantnim dijalozima i vrhunskoj glumačkoj ekipi koju, između ostalih, čine Eddie Redmayne, Alex Sharp, Sacha Baron Cohen i Jeremy Strong.
LA NOCHE DE LOS LÁPICES (1986)
Režija: Héctor Olivera
Film La noche de los lápices (Night of the Pencils) iz 1986. godine je snažna istorijska drama zasnovana na istinitim događajima iz perioda vojne diktature u Argentini. Radnja počinje na jesen 1976. godine kada je sedmorica srednjoškolaca iz La Plate protestovalo zahtevajući jeftiniji autobuski prevoz za učenike. U noći između 16. i 17. septembra 1976, njih šestoro je oteto tokom vladine akcije zvane „Noć olovaka“, a pet dana kasnije i sedmi, Pablo Díaz. Oni su zatočeni i brutalno mučeni u tajnim centrima policije, a samo je Pablo preživeo ovu torturu. Ovaj film je emotivna i potresna priča o tome koliko daleko ide hrabrost mladih kada brane svoja prava, ali je i mračno podsećanje na pravo lice autoritarnih režima.
IZGUBLJENA ZEMLJA (2023)
Režija: Vladimir Perišić
Film Izgubljena zemlja govori o studentskim protestima 1996. godine u Srbiji, kroz prizmu petnaestogodišnjeg tinejdžera Stefana (Jovan Ginić) i njegove majke Marklene (Jasna Đuričić), koja je visoka funkcionerka vladajuće partije. Dok su Stefanovi drugovi na ulici, on prolazi kroz ličnu revoluciju tokom koje mora da se suočiti sa činjenicom da je njegova voljena majka glasnogovornica i učesnica korumpirane vlade koja hapsi njegove prijatelje. Ovaj film imao je premijeru u Kanu, a kasnije je prikazan i na festivalu u Sarajevu, kao i na Festivalu autorskog filma u Beogradu.
Tekst: Ivana Nikolić
Naslovna fotografija: IMDb
Foto i video: YouTube, IMDb
